Geneglace, meer dan ijsmachines
Al 50 jaar maakt Geneglace scherfijsmachines. Gestart in de visserijbranche te Nantes, groeide dit West-Franse bedrijf uit tot een wereldspeler in scherfijssystemen met productie, opslag, transport en beheer. De medewerkers van Crionovo werken dan ook al van in de jaren 1990 met deze ijsspecialist.
Zuiver en droog ijs
Kern van deze ijssystemen is de ijsgenerator, die droog ijs aanmaakt van -6 tot -8°C, in voldoende grote scherven. De Geneglace scherfijsmachines hebben een inwendige ijsproductie, in een geïsoleerd systeem dat zo'n 15% minder verbruikt dan een open cilindersysteem. Er zijn ook geen asafdichtingen, enkel mechanische lagers van de draaiende delen.
Deze machines hebben nog meer voordelen. De gemiddelde onderkoeling van -7°C geeft ongeveer 5% extra koeleffect vergeleken met korrelijsmachines. Bovendien wordt nog eens 10% van het koeleffect tenietgedaan door het waterverbruik van deze laatste machines. De grotere ijsscherven van scherfijsmachines zijn losser en gemakkelijker te scheppen dan natter ijs en voor dezelfde ruimte heb je minder massa nodig.
De basis van een goede productie van scherfijs is uiteraard water dat aan de drinkwaterkwaliteit voldoet: een neutrale pH van 7 of 8, een hardheid van 15 à 20 Franse graden (8 à 11 Duitse graden) en geen verontreiniging. Zoals voor veel toestellen die water gebruiken is de waterdruk best niet te hoog. Aan de koeltechnische zijde is een goede en correcte cilindervulling met koudemiddel belangrijk. Dit koudemiddel moet zowel een goede opbrengst geven als milieuvriendelijk zijn. Voor bepaalde types zijn dit natuurlijke koudemiddelen zoals CO2 of ammoniak.
Betrouwbare opslag
Het geproduceerde ijs wordt echter meestal niet realtime verbruikt, waardoor er tussenopslag nodig is. Dit kan met een traditionele koelcel, waarboven de machine wordt opgesteld. Het is zaak deze goed toegankelijk te houden voor het nodige onderhoud. De ijsmachine wordt best niet in de koelcel zelf geplaatst, want de koude temperaturen en het hoge vochtgehalte brengen heel wat nadelen met zich mee. Een andere mogelijkheid is een kleinere, statische bunker of een frame waarop de machine wordt geplaatst en een ijskar of -bak, die onder de ijsgenerator wordt gereden.
Het neusje van de zalm is natuurlijk de Geneglace orbitale silo. Deze stockagesystemen hebben veel voordelen. Ten eerste bespaart men veel werkuren, want deze opslagsystemen hebben een uitdraaischroef, die gemakkelijk te bedienen is met een knop aan de schakelkast. Een omwentelingsschroef helpt deze extractievijzel om het ijs naar het centrum te brengen, vanwaar het wordt uitgedraaid.
De (orbitale) omwentelingsschroef doet geregeld een draaibeweging om het ijs onderaan de silo los te houden en om zelf niet vast komen te zitten. Een onmiskenbaar voordeel van deze bunker is het FIFO-systeem, waarbij het oudste ijs eerst wordt uitgedraaid. 'Oud' is in deze context een relatief begrip, want één van de doelen van de tussenopslag is om variaties in gebruik te compenseren en om een balans te creëren tussen productie en consumptie. In de praktijk gaat dit om schommelingen van 24 tot 48 uur. Het wordt aangeraden om de silo regelmatig, minstens om de dag, te legen.
Deze silo kan echter nog worden uitgebreid met niveaucontrole, dat het vulpercentage regelt door het aansturen van de scherfijsmachine die boven op de ijsbunker is geplaatst. Een synoptisch paneel op ergonomische hoogte visualiseert de processen van productie, stockage en afname.
Deze afname kan ter plekke gebeuren, met een buis naar buiten tot in de ijsbak. In deze buis draait de hierboven vernoemde extractievijzel. Een simpele druk op de knop of trek aan een koord volstaat hiervoor. Voor de levering van ijs op grotere afstanden bestaat er ook een zogenaamd conveyor-systeem, waarbij het ijs door een 'blower' wordt weggeblazen, over afstanden tot 60 m ver, afhankelijk van het type en de hindernissen in het buissysteem.
Er zijn ondertussen al heel wat toepassingen in België. De visbranche van on-board tot vismijn en verwerking, tot in de winkel is de belangrijkste maar ook industriële bakkerijen, vleesverwerking en zelfs dierenparken, zoals Pairi Daiza, zijn courante gebruikers.
