Versoepeling drinkwaternormen in West-Vlaanderen mogelijk verlengd
Vlaams minister van Omgeving Jo Brouns (CD&V) wil de tijdelijke versoepeling van Europese drinkwaternormen in West-Vlaanderen verlengen. Dat meldt VRT NWS na inzage in het ontwerp van het nieuwe drinkwaterplan. De normversoepeling was vorig jaar nodig om in de provincie voldoende drinkwater te garanderen. De mogelijke verlenging van de maatregel stuit alvast tegen de borst van milieuorganisaties die vrezen voor schadelijke gezondheids- en milieueffecten.
Schimmelwerende pesticiden
De normafwijking geldt in West-Vlaanderen voor waterproductiecentra De Blankaart (Diksmuide), Dikkebus en Zillebeke (Ieper) en De Gavers (Harelbeke) en gaat over de concentratie 1,2,4-triazool in het drinkwater. Dat is het afbraakproduct van schimmelwerende pesticiden uit de landbouw. De metingen liggen vaak een (veel) hoger dan de Europese norm van 0,1 microgram per liter. Om een gebrek aan drinkwater te voorkomen, besliste minister Brouns om de norm in West-Vlaanderen te versoepelen naar 1 microgram per liter (10 keer de Europese norm).
Uit het ontwerp van het nieuwe drinkwaterplan blijkt dat de minister voornemens is om die maatregel voor lange tijd te verlengen. Volgens minister Brouns is de verhoogde norm van triazolen geen bedreiging voor de honderdduizenden West-Vlamingen die het drinkwater nuttigen. Dat standpunt is opvallend omdat andere Europese landen juist strengere maatregelen invoeren tegen pesticiden. Denemarken besliste onlangs om 33 pfas-pesticiden te verbieden om het milieu en het drinkwater te beschermen. Nederland, Noorwegen en Zweden gaan een grote groep pesticiden herevalueren.
Trifluorazijnzuur
Ook milieuorganisaties stellen dat het niet nog niet zo zeker is dat de versoepelde normen in het West-Vlaamse drinkwater geen negatieve gezondheidseffecten kunnen hebben. Ze waarschuwen niet alleen voor triazolen maar ook voor andere pesticiden waar verhoogde waarden van zijn aangetroffen. Zo meldde de Vlaamse Milieumaatschappij onlangs op basis van metingen nog dat ukPFAS zoals TFA (trifluorazijnzuur) "wijdverspreid voorkomen in Vlaamse waterlopen".
"Onderzoeken op basis van dierproeven koppelen blootstelling aan schade aan de ontwikkeling van foetussen, verminderde spermakwaliteit en aantasting van de schildklier, lever en bepaalde immuunfuncties", stellen Bond Beter Leefmilieu en PAN Europe in een opiniestuk in de krant De Morgen. PAN Europe is een middenveldorganisatie die in Europa pleit voor een betere bescherming van milieu en gezondheid.
"Naast TFA worden we dagelijks ook blootgesteld aan andere zorgwekkende stoffen, waarvan de cumulatieve impact op onze gezondheid veelal nog onduidelijk is", stellen de milieuverenigingen. Pesticiden zoals 1,2,4-triazool en TFA kunnen nauwelijks uit drinkwater gehaald worden.
Geen situatie zoals bij 3M
Toch lijken niet alle pesticiden even risicovol voor de volksgezondheid. "De hoge gemeten waarden verdienen wel aandacht, maar zijn niet te vergelijken met de risico’s en normoverschrijdingen die aanleiding gaven tot strenge maatregelen in dossiers zoals dat van 3M", concludeert de Vlaamse Milieumaatschappij in het onderzoek naar TFA. Een kanttekening is wel dat het belangrijkste doel van de studie was om meer inzicht te krijgen in de verspreiding en niet in de gezondheidsrisico’s van deze stoffen.
Het drinkwaterplan, dat de tijdelijke normversoepeling eind dit jaar moet vervangen en bedoeld is om de schadelijke stoffen in het drinkwater te beperken, moet nog besproken worden in de Vlaamse regering.
